Молекулалық биология және медициналық генетика кафедрасының тәлімгері Қ.Е.Жүзжан М25003 және 004 топ студенттерімен бірге «Темекі шегудің зияны: ТДМ 3 аясында» атты тәлімгерлік сабақ өткізді.
Кіріспе
Қазіргі таңда темекі шегу – қоғамдағы өзекті мәселелердің бірі болып отыр. Әсіресе жастар арасында бұл зиянды әдеттің кең таралуы адам денсаулығына үлкен қауіп төндіреді. Темекі шегудің ағзаға тигізетін зияны туралы ақпарат көп болғанымен, оны қолданушылар саны әлі де азаймай отыр. Сондықтан бұл мәселені жан-жақты қарастыру маңызды.
Мақсаты
Бұл жұмыстың мақсаты – темекі шегудің адам ағзасына зиянын анықтау, студенттер арасындағы оның таралу деңгейін сауалнама арқылы зерттеу және салауатты өмір салтын насихаттау.
Темекі шегу – адам денсаулығына ең қауіпті әдеттердің бірі. Оның құрамында 7 000-нан астам химиялық зат бар, олардың ішінде жүздегені улы, ал ондағаны қатерлі ісік тудыруы мүмкін. Темекі түтіні тек шегушінің өзіне ғана емес, айналасындағы адамдарға да үлкен зиян келтіреді.
Темекі тыныс алу жүйесіне әсер етіп, өкпе ауруларын тудырады. Сонымен қатар, жүрек-қан тамырлары жүйесіне зиян келтіріп, инфаркт пен инсульт қаупін арттырады. Иммунитетті әлсіретіп, түрлі ауруларға шалдықтырады.
18-25 жас арасындағы жасөспірімдерге сауалнама жүргізілді.
Студенттер арасындағы сауалнама нәтижесі
2026 жылы 100 студент арасында жүргізілген сауалнама нәтижесі:
35% темекі шегеді, 50% шекпейді, 15% тастаған, 70% темекінің зиянын толық біледі, 20% жалпы біледі, 10% жеткілікті білмейді.
Бұл нәтижелер жастар арасында ақпарат бар болғанымен, әлі де зиянды әдеттің сақталып отырғанын көрсетеді.
Жастарға салауатты өмір салтын ұстануға арналған кеңестер айтылды:
- Дұрыс тамақтаныңыз – көкөніс, жеміс-жидек, пайдалы тағамдарды көбейтіңіз
- Тұрақты қозғалыста болыңыз – күн сайын спортпен айналысыңыз немесе жаяу жүріңіз
- Ұйқы режимін сақтаңыз – күніне 7–8 сағат ұйықтау маңызды
- Су ішуді ұмытпаңыз – ағзаға жеткілікті мөлшерде су қажет
- Зиянды әдеттерден бас тартыңыз – темекі, алкогольден аулақ болыңыз
- Жеке гигиенаны сақтаңыз
- Психологиялық денсаулыққа көңіл бөліңіз – күйзелісті азайтыңыз, демалысқа уақыт бөліңіз.
Айтылған кеңестерді орындайтындарын айтты.
Қорытынды
Темекі шегу – адам денсаулығына үлкен зиян келтіретін әдет. Салауатты өмір салты – ұзақ әрі сапалы өмірдің негізі. Оны сақтау үшін салауатты өмір салтын ұстану – аурулардың алдын алудың ең тиімді жолы. Әр адам өз денсаулығына жауапкершілікпен қарап, дұрыс таңдау жасауы тиіс.
